woensdag 27 april 2016

Wereldvreemde mannen

SPOTTERS (Michiel Van De Pol)
Twintig jaar geleden debuteerde Michiel van der Pol als tekenaar van de gagstrip Mol en sindsdien heeft hij zich ontwikkeld van grappenmaker tot een serieus te nemen maker van grafische romans. Vijf jaar geleden werd Terug naar Johan goed ontvangen en Spotters is hiervan een mooie opvolger. Van De Pol snijdt grote thema's aan in dit eigentijdse liefdesverhaal.
Frank is een spotter, iemand die eropuit trekt met een notitieboekje om op te schrijven welke vliegtuigen hij heeft over zien vliegen. Als kind is hij al een teruggetrokken jongen die het liefst op zijn eigen kamer zit en modelvliegtuigjes maakt. Op latere leeftijd verandert er niet veel in zijn bestaan. Zijn  enige vrienden zijn mensen met dezelfde hobby, een beetje wereldvreemde mannen, waarmee hij regelmatig op pad gaat om bijzondere vliegtuigen te spotten. Bij één zo'n trip leert hij Julia kennen (what's in a name?) en hij betreedt een tot dan toe voor hem onbekende wereld.
Frank en Julia worden minnaars en Julia raakt zwanger. Hij vergeet de vliegtuigen en bijna obsessief begint Frank alles te lezen wat hij kan vinden over hoe een zwangerschap verloopt en hoe je een kind moet opvoeden. Intussen groeit er, zonder dat Frank het weet, niet alleen een kind in Julia's lichaam, maar ook een kankergezwel. De absurdistische roman die ze aan het schrijven is over een man die van zijn geamputeerde been een lampenkap wil maken begint steeds meer autobiografische trekken te krijgen. De grens tussen werkelijkheid en fantasie begint te vervagen en ze begint haar verstand te verliezen. Op een keiharde manier wordt Frank volwassen.
Michiel Van De Pol vertelt zijn verhaal op een bijzondere manier, het op zich realistische verhaal roept associaties op die hij omzet in soms paginagrote surrealistische beelden van vervormde lichamen en objecten. Maar het werkt. De beelden versterken de heftige emoties die Frank en Julia ondergaan als hun leven radicaal verandert. Michiel Van De Pol maakt heel mooi gebruik van de mogelijkheden die een gewone roman niet heeft, maar een grafische roman wel. Dat doet hij niet alleen met die surrealistische tekeningen, maar ook in de kleuren die Van De Pol gebruikt zit symboliek, blauw voor Frank, roze voor Julia, geel voor de rustpunten en er zijn pagina's waarop de kleuren in elkaar overvloeien.
Het eindresultaat is een heel geslaagd boek over liefde, dood en zelfbeschikking. Spotters is Michiel Van De Pols beste boek tot nu toe.
Scratch Books 2016; 180 pagina's; hardcover, kleur; € 27,90
☺☺☺☺

Kijk ook eens op http://hanspols.nl

zondag 24 april 2016

De hoeksteen van een oeuvre



Robbedoes en Kwabbbernoot door Franquin 1 en 2 (André Franquin e.a.)

Als je de verhalen van Robbedoes en Kwabbernoot van André Franquin nog niet in de boekenkast hebt staan, is dit het ideale moment om er mee te beginnen. Dit jaar verschijnen namelijk alle verhalen die Franquin tekende in een fraaie gebonden reeks, die elf delen van rond de 130 pagina's gaat tellen. Voor deze herdruk op groot formaat zijn alle verhalen opgefrist, zoals eerder al gebeurde met een reeks korte verhalen, en ieder verhaal heeft een korte, maar zeer gedegen en informatieve inleiding gekregen.
Robbedoes wordt voor het eerste nummer van het gelijknamige tijdschrift bedacht door Rob Velter (Rob-Vel). Jijé neemt de reeks in 1943 van hem over en hij bedenkt Kwabbernoot. In 1947 heeft Jijé het zo druk met diverse stripreeksen dat hij Robbedes op zijn beurt weer overdraagt aan de jonge André Franquin. Een historische beslissing. Franquin zet de lijn van Jijé een aantal jaren voort, maar de door hem getekende reeks verhalen gaat eigenlijk pas goed van start in 1950. De eerste jaren ging hij vooral improviserend te werk, maar voor Er is een tovenaar in Rommelgem, wordt eerst een volledig verhaal uitgewerkt, voordat hij eraan begint te werken. Niet voor niets opent de nieuwe reeks met een boek waarin dit verhaal (deel 2 in de reguliere reeks) en Robbedoes en de erfgenamen (deel 4) staan.
De samenstellers van de reeks hebben dus niet gekozen voor een heruitgave in chronologische volgorde, de oude verhalen komen aan bod in deel 9 en 10, maar die keus valt te verantwoorden. In Er is een tovenaar in Rommelgem begint Franquin namelijk te bouwen aan zijn eigen universum door de graaf van Rommelgem en het gelijknamige dorpje met zijn inwoners te introduceren. In de loop van de reeks wordt Rommelgem een soort thuisbasis voor de twee helden, die zich ontwikkelen tot globetrotters. De hoeksteen van het Robbedoes en Kwabbernootoeuvre van Franquin noemen inleiders Christelle en Bertrand  Pissavy-Yvernault het. Ze krijgen een soort familie. En die familie wordt nog verder uitgebreid in Robbedoes en de erfgenamen, waarin we kennismaken met Kwabbernoots slechte broer Wiebeling, maar het is ook het verhaal waarin hun meest geliefde 'familielid' voor het eerst opduikt: de marsupilami.
Oorspronkelijk was Franquin niet van plan om van de marsupilami een vast personage in de reeks te maken, maar "af en toe dringen personages zich op aan hun schepper." Tot groot genoegen van de lezers keerde de marsupilami terug in De roof van de marsupilami. Dierenliefhebber Franquin kon het niet over zijn hart verkrijgen om het diertje eenzaam achter te laten in de dierentuin. De marsupilami wordt ontvoerd en Robbedoes en Kwabbernoot gaan achter de ontvoerders aan. Het is een verhaal vol grappen, achtervolgingen, verbaal en non-verbaal geweld en kleurrijke mensen en dieren.
In De hoorn van de neushoorn is geen rol voor de marsupilami weggelegd. Onze helden reizen samen  naar het Midden-Oosten en Afrika, maar toch niet helemaal alleen. Franquin introduceert in dit verhaal de nieuwsgierige journaliste IJzerlijm, die constant in hun buurt is als ze zelf op onderzoek uitgaan. Wat Franquin deed was best revolutionair, in een tijd dat vrouwen zo goed als geen rol speelden in stripverhalen zet hij een jonge, zelfbewuste en ook  nog eens knappe vrouw neer met een job. Ook niet onbelangrijk is dat hij zijn passie voor designauto's helemaal kwijt kan in het ontwerp van de Tarbot, een spectaculaire auto, die Robbedoes en Kwabbernoot cadeau krijgen in De hoorn van de neushoorn.
In deze vier verhalen is een meesterlijke verteller en tekenaar aan het werk die bouwt aan een oeuvre dat klassiek geworden is. Nog altijd zijn ze heerlijk om te lezen.
Uitgeverij Dupuis 2016; ca. 130 pagina's per deel; hardcover, kleur; € 22,50 per deel
☺☺☺☺

Kijk ook eens op http://hanspols.nl

woensdag 20 april 2016

Als het volk het voor het zeggen heeft

Democratie (Alecos Papadatos, Abraham Kawa & Annie di Donna)
De democratie als staatsvorm heeft, zo leerden we op school, zijn oorsprong in het Griekse Athene. We hoorden wat namen van mensen die daarbij een rol hebben gespeeld, maar het verhaal erachter niet.
Gelukkig is er nu het verhaal van Leander, de vazenschilder die het ontstaan van de democratie van nabij meemaakte en erover vertelt in een fijn stripboek.
Leander is uiteraard verzonnen, maar andere personages in dit boek hebben wel degelijk bestaan zoals de filosofen Solon en Kleistenes. Die laatste deed verwoede pogingen om een einde te maken aan de heerschappij van de tirannen Hippias en Hipparchos en er iets nieuws voor in de plaats te zetten: een staatsvorm, waarbij het volk iets te vertellen heeft.
Alecos Papadatos werd een paar jaar geleden bekend met Logicomix, een stripverhaal over de filosofie van Bettand Russel. Ondanks de toegankelijke vorm  van het boek, was het bepaald geen lichte kost. Door de vele filosofische uitwijdingen werd door de auteurs regelmatig vergeten dat er ook nog een verhaal verteld moest worden. In Democratie pakt het een stuk beter uit. Hoewel het geen kwaad om iets af te weten van de tijd waarin het verhaal zich afspeelt en de Griekse cultuur uit die tijd voordat je aan Democratie begint. Het orakel van Delphi speelt bijvoorbeeld een belangrijke rol in de intrige. Maar het verhaal wordt vlot verteld en Leander is een sympathiek personage en verteller. Dat levert een leuk en leerzaam boek op.
Lebowski 2016; 236 pagina's; paperback, kleur; € 19,95
☺☺☺☺

Kijk ook eens op http://hanspols.nl

zondag 17 april 2016

Een raar verhaal

JONGE WOLVEN (Michel Folco, Pierre Makyo en Federico Nardo)
Frankrijk in de achttiende eeuw, een klein dorp waar iedereen elkaar kent. Het dorp staat op zijn kop als de vrouw van Clovis, de plaatselijke schoenmaker een vijfling krijgt. Iedereen komt naar de baby's kijken, zelfs de kasteelvrouw, die Charles Agnès tot haar beschermeling benoemt.
Jonge wolven begint als een sprookje en is heerlijk om te lezen. Met hun semirealistische tekeningen en fraaie inkleuring weten Nardo en Quaresmo meteen sfeer te creëren. Maar de sfeer verandert en wordt grimmiger als eerst Clovis een duel aangaat met schermmeester Crandalle en daarna wordt gebeten door een koe, die volgens de dorpelingen hondsdol is.
Clovis wordt een paria. Het dorp keert zich tegen hem en dat kost hem zijn leven. Niet veel later komt ook de moeder van de vijfling om het leven en de jonge wolven blijven als weeskinderen achter. Ze worden ondergebracht bij verschillende gezinnen, maar er blijft een bijzondere band tussen hun bestaan en samen drijven ze de mensen tot wanhoop.
Ergens in de tweede helft van het boek raken zijn broers en zusje op de achtergrond en richt het verhaal zich verder helemaal op Charlemagne, zijn verblijf op het kasteel,zijn vlucht en zijn gevangenschap om dan op de laatste pagina's abrupt te eindigen. De arme lezer blijft zitten met allerlei onafgewerkte verhaallijnen. Wat is dit voor raar verhaal?
Een medewerker van De Stripspeciaalzaak loste het mysterie op.  Jonge wolven is, ondanks de omvang van het boek, geen integrale uitgave, maar slechts een bundeling van de eerste twee delen van een serie die nog meer delen gaat tellen. Noch in de folder, noch in het boek zelf wordt dit door de uitgever duidelijk gemaakt, maar wat we hier in handen hebben is slechts de helft van een strip die is gebaseerd op een roman van Michel Folco. Het verhaal gaat dus nog verder. Althans, dat hopen we.
Uitgeverij Glenat; 128 pagina's; harde kaft, kleur € 24,95
☺☺☺☺
Kijk ook eens op http://hanspols.nl


donderdag 7 april 2016

Doorgezaagde smurfen

FANTOMIA (Dieter VDO)

Dieter van den Ougstraete (of kortweg Dieter VDO) leeft in zijn eigen wereld en gelukkig voor ons zet hij die op papier. Eerder deed hij dat in Snow (Bries, 2004) en hij doet het opnieuw in Fantomia. Zijn creatie Snow keert hierin terug, maar hij introduceert ook een heel team nieuwe personages. Was Snow helemaal tekstloos, Fantomia is dat niet. Er staan twee korte verhaaltjes in, die weinig om het lijf hebben en het idiote geïllustreerde verhaal Fantomia wildlife special. Met onder andere doorgezaagde smurfen. En behalve de smurfen vind je in Fantomia nog veel meer stripfiguren terug. Vooral de grote kleurenplaten zijn leuk om naar te kijken.
Diepgravend wordt Fantomia nergens en het is wel wat veel meligheid bij elkaar om dit boek in een keer uit te lezen, maar VDO kan tekenen en het is wel een leuke uitgave om regelmatig op te pakken en door te bladeren.

Uitgeverij Bries 2016;72 pagina's; harde kaft, kleur; Prijs € 20,00

vrijdag 1 april 2016

Opboksen tegen vooroordelen en depressies

ONTAARD VERKLAARD (Una)
In de vrije jaren zeventig wordt een jonge vrouw het slachtoffer van seksueel misbruik en begint voor haar een nachtmerrie. Van de ene op de andere dag is ze van een klein meisje veranderd in een slet. Van haar ouders en haar omgeving krijgt ze geen enkele steun en ze moet jarenlang opboksen tegen vooroordelen en depressies.
Jaren later is Una beeldend kunstenaar en blikt ze terug op die periode. Hoe kon het gebeuren? waarom was (en is) er zo weinig begrip voor vrouwen die seksueel zijn gebruikt? Antwoorden geeft ze niet in dit boek, maar ze werpt wel veel prikkelende stellingen op. Haar eigen verhaal wisselt ze af met het verhaal van de Yorkshire Ripper, een man die in die jaren een aantal vrouwen vermoorde en maandenlang het nieuws beheerste. Dat is op het eerste gezicht een vreemde keuze, maar gaandeweg word duidelijk waarom Una deze elementen heeft gecombineerd.
Una maakt het haar lezers niet makkelijk. Ze laat veel niet zien en de mooie, vaak wat dromerige tekeningen staan in scherp contrast met de vaak keiharde teksten. Dat ze vaak wisselt van grafische stijl maakt het boek nog minder toegankelijk. Maar wie doorzet en het boek uitleest, krijgt daarvoor een indrukwekkend persoonlijk verhaal terug en prikkelende stellingen die aan het denken zetten. Eigenlijk zouden vooral mannen dit boek moeten lezen.
Ontaard verklaard is na Supercrash het tweede boek van uitgeverij Soul Food comics, die opnieuw duidelijk laat zien waar zij voor staan: boeken over niet al te makkelijke onderwerpen die je denkwereld kunnen verrijken.
Soul Food Comics; 206 pagina's; paperback, kleur en zwart/wit; € 19,95
☺☺☺☺

Kijk ook eens op http://hanspols.nl